Co dawniej pisano o Pabianicach? - Otwarcie i poświęcenie pierwszej na świecie fabryki >LANITALU< w Pabjanicach

   Źródło: "Światowid", nr 22 (720), 28.05.1938, s. 16.

 

Fabryka lanitalu "POLANA S. A." w Pabianicach, widok fasady - rok 1938 , źródło: <https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/11338ed0c86acf93abc4819633be8b23cc313790a2ac1cf9b39284c46812e45e>, sygn. 3/1/0/9/1820/1, dostęp: 22.07.2020.

    

"Dnia 14 maja r. b. w Pabjanicach pod Łodzią odbyła się uroczystość otwarcia i poświęcenia pierwszej na świecie fabryki sztucznej wełny z mleka, produkowanej według patentu włoskiego wynalazcy Antonia Feretti'ego.

 Wiadra z kazeiną służącą do produkcji lanitalu oraz worki z kazeiną polskiej produkcji, <https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/62703e17c7ce1417674e08322469fd8b5bb6640c3a87a733b2f453c94ff40145>, sygn. 3/1/0/8/1820/2, dostęp: 22.07.2020.

 Jedna z maszyn służąca do wyrobu lanitalu, źródło: <https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/729d0591b4d2c33e139cc3fdec0bd8694f377a4c0dd60cec89d7037413125e5d>, sygn.3/1/0/8/1820/4, dostęp: 22.07.2020.

 Źródło: <https://audiovis.nac.gov.pl/obraz/63687/154a7be132b374cc720c794f32bfe9b3/>, dostęp: 22.07.2020.

 

 Hala fabryczna, źródło: "Światowid", nr 22 (720), 28.05.1938, s. 1. 

 

Uroczystości te zgromadziły we fabryce "Polana" S. A. licznych przedstawicieli Rządu w osobach pp. wicerem. inż. Kwiatkowskiego, min. Rolnictwa Poniatowskiego, min. Przem. i Handlu Romana, pp. wiceministrów: dr. Alexandrowicza, dr. Morawskiego, dr. Rosego i Wierusz-Kowalskiego.

Goście zagraniczni reprezentowani byli przez ambasadora Italji bar. di Valentino, nacz dyr. koncernu medjolańskiego Snia Viscosa Franco Marinotti'ego, dyr. i radcę prawnego tego koncernu dr. Dal Fabro, wynalazcę komandora A. Feretti'ego, licznych przedstawicieli ambasady włoskiej i włoskich sfer gospodarczych.

 Wynalazca lanitalu komandor Antonio Ferretti (pierwszy z prawej) oprowadza wicepremiera inż. Eugeniusza Kwiatkowskiego (drugi z prawej) po fabryce, źródło: <https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/2da8643041e52eb607360585d3e9a7d483b02aebd296ef2032ada79ea9af04b5>, sygn. 3/1/0/8/1820/3, dostęp: 22.07.2020.

 

Zwiedzanie fabryki. Widoczni od prawej: prezes zarządu "Polany" K. Markon i wicepremier inż. Eugeniusz Kwiatkowski , źródło: <https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/e151cd6d2b41098d678b6a858ef3f2e9348601443fee57668cd11720ed53f3ae>, sygn. 3/1/0/8/1820/9, dostęp: 22.07.2020.

 

W uroczystościach "Polany" wzięły pozatem udział władze miejscowe z J. E. ks. biskupem drem Jasińskim, wicewojew. Wendorffem i dowódcą O. K. gen. Thomee na czele. Otwarcie nowej i doniosłej placówki przemysłowej zgromadziło również licznych reprezentantów sfer gospodarczych Łodzi wraz z akcjonarjuszami i zarządem "Polany". Między innymi obecni byli: prez. dr Maciszewski, prez. K. Markon, gen. dyr. zakładów Allart i Rousseau konsul Saladin, dyr. Bellen, przedstawiciele Związku wielkiego przemysłu włókienniczego, radca prawny "Polany" dr Felix, sztab fabryki z inżynierami włoskimi i dyr. Majde na czele.

Poświęcenie fabryki przez ks. bp. dr. Włodzimierza Jasińskiego, źródło: <https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/332fc3001528c6a83ebaf28bb4939727fcd64166447d5b8b2dfbc29a828fa021>, sygn. 3/1/0/8/1820/11>, dostęp: 22.07.2020.

 

Źródło: "Światowid", nr 22 (720), 28.05.1938, s. 17.

 

Po uroczystym akcie poświęcenia fabryki przez J. E. ks. biskupa Jasińskiego, który wygłosił ponadto przemówienie, imieniem Rządu zabrał głos p. min. Roman, podkreślając pionierską działalność przemysłu łódzkiego w dziedzinie poszukiwań włókien zastępczych i uważając, iż uruchomienie fabryki lanitalu jest poważnem osiągnięciem w tej dziedzinie. Nastąpiły dalsze przemówienia, przyczem p. Marinotti swe przemówienie zakończył po polsku słowami: "Trzeba pracować, wytrwać i zwyciężać!".

Zkolei przedstawiciele Rządu, ambasady włoskiej i goście zwiedzili hale nowootwartej fabryki.

Poszczególne fazy produkcji wywołały powszechne zainteresowanie. Zwiedzający zapoznali się również z próbkami materjałów z lanitalu.

Twórczy umysł człowieka osiągnął nową pozycję na linji postępu technicznego i gospodarczego, a przedsiębiorczość jednostek sprawiła, iż wynalazek włoski służy polskiej gospodarce narodowej.

Polska wełna z mleka uroczyście obchodziła swoje urodziny".

Źródło: "Światowid", nr 22 (720), 28.05.1938, s. 16

Zaproszeni goście na terenie fabryki. Widoczny m.in. wicepremier Eugeniusz Kwiatkowski, źródło: <https://audiovis.nac.gov.pl/obraz/63737/154a7be132b374cc720c794f32bfe9b3/>, dostęp: 22.07.2020.

 

Źródło tekstu:

1. "Światowid", nr 22 (720), 28.05.1938, s. 16-17. Zachowano pisownię oryginalną.

Źródło fotografii:
1. https://audiovis.nac.gov.pl
2. https://www.szukajwarchiwach.gov.pl
3. "Światowid", nr 22 (720), 28.05.1938, s. 16-17.